VÌ SAO MỐI HÀN ỐNG ĐỒNG VRF ĐẶC BIỆT QUAN TRỌNG?
Hệ thống VRF thường có đường ống dài, nhiều nhánh và kết nối với nhiều dàn lạnh khác nhau.
Các tuyến ống thường được lắp đặt:
- Phía trên trần.
- Trong hộp kỹ thuật.
- Trong tường hoặc khu vực khó tiếp cận.
- Qua nhiều tầng của công trình.
Nếu mối hàn bị rò sau khi trần và nội thất đã hoàn thiện, đơn vị thi công có thể phải mở trần, tháo bảo ôn, dò tìm vị trí rò, hàn lại, thử kín và hút chân không lại toàn bộ tuyến liên quan.
Chi phí xử lý lúc này thường cao hơn nhiều so với việc kiểm soát chất lượng ngay trong quá trình thi công.
HÀN ỐNG ĐỒNG VRF SAI KỸ THUẬT GÂY RA ĐIỀU GÌ?
Rò rỉ môi chất lạnh
Mối hàn bị rỗ, nứt hoặc thiếu vật liệu hàn có thể làm môi chất lạnh thất thoát trong quá trình vận hành.
Khi lượng môi chất không đủ, hệ thống có thể xuất hiện các biểu hiện:
- Làm lạnh yếu.
- Thời gian đạt nhiệt độ kéo dài.
- Thiết bị chạy liên tục.
- Dàn nóng hoặc dàn lạnh báo lỗi.
- Điện năng tiêu thụ tăng.
- Phải bổ sung môi chất nhiều lần.
Hình thành cặn oxit trong đường ống
Khi hàn ống đồng mà không thổi Nitơ, nhiệt độ cao sẽ làm oxy bên trong ống phản ứng với bề mặt đồng và tạo thành lớp oxit.
Lớp cặn này có thể bong ra, di chuyển theo môi chất lạnh và dầu lạnh, làm nhiễm bẩn hệ thống và ảnh hưởng đến các bộ phận bên trong thiết bị.
Tăng nguy cơ ảnh hưởng đến máy nén
Máy nén là bộ phận quan trọng và có giá trị lớn trong hệ VRF.
Nếu hệ thống vận hành kéo dài trong tình trạng thiếu môi chất, áp suất bất thường hoặc đường ống có nhiều tạp chất, máy nén có thể phải làm việc trong điều kiện không phù hợp.
Đây là một trong những nguyên nhân khiến hệ thống giảm độ bền và phát sinh chi phí sửa chữa lớn.
QUY TRÌNH HÀN ỐNG ĐỒNG VRF ĐÚNG KỸ THUẬT
-
Kiểm tra vật tư trước khi thi công
Ống đồng phải đúng đường kính, độ dày và chủng loại theo thiết kế cũng như yêu cầu của nhà sản xuất thiết bị.
Hai đầu ống cần được bịt kín trong quá trình vận chuyển và lưu kho để tránh bụi, nước, côn trùng hoặc tạp chất lọt vào bên trong.
Vật liệu hàn, phụ kiện và bộ chia nhánh cũng phải có nguồn gốc rõ ràng, phù hợp với hệ thống VRF/VRV.
-
Cắt và xử lý đầu ống
Ống đồng cần được cắt bằng dụng cụ phù hợp để tạo ra bề mặt gọn, không làm móp hoặc biến dạng đầu ống.
Sau khi cắt phải loại bỏ ba via và mạt đồng. Trong quá trình xử lý, cần tránh để vụn kim loại rơi vào bên trong đường ống.
Đầu ống và phụ kiện phải được làm sạch trước khi lắp ghép.
-
Lắp và cố định tuyến ống
Ống và phụ kiện phải được lắp đúng vị trí, đúng chiều sâu và không bị lệch tâm.
Tuyến ống cần được cố định bằng giá đỡ trước khi hàn. Không nên để mối hàn chịu lực kéo, lực xoắn hoặc trọng lượng của đường ống.
Đối với bộ chia nhánh, cần lắp đúng chiều và đúng hướng theo hướng dẫn kỹ thuật của hãng.
4. Thổi Nitơ trong suốt quá trình hàn
Đây là bước quan trọng nhưng thường bị bỏ qua khi thi công không được giám sát chặt chẽ.
Nitơ khô cần được đưa vào bên trong đường ống với lưu lượng phù hợp trong suốt thời gian gia nhiệt và hàn.
Mục đích của việc thổi Nitơ là đẩy oxy ra khỏi đường ống, hạn chế hình thành cặn oxit bên trong.
Không nên chỉ thổi Nitơ trước khi hàn rồi ngắt. Việc thổi sau khi hàn cũng không thể loại bỏ hoàn toàn lớp oxit đã hình thành.
-
Gia nhiệt và bổ sung vật liệu hàn
Nhiệt cần được phân bố đều quanh khu vực mối nối.
Không nên tập trung ngọn lửa quá lâu tại một điểm vì có thể làm cháy bề mặt, biến dạng ống hoặc khiến vật liệu hàn phân bố không đều.
Mối hàn hoàn thiện cần liền mạch, không có dấu hiệu rỗ, nứt, thiếu vật liệu hoặc cháy quá mức.
Tuy nhiên, mối hàn nhìn đẹp bằng mắt vẫn chưa đủ để khẳng định hệ thống không bị rò.
-
Kiểm tra sau khi hàn
Sau khi hoàn thành, nên để mối hàn nguội tự nhiên.
Không nên dội nước hoặc làm nguội đột ngột vì có thể tạo ứng suất nhiệt tại vị trí nối.
Khi mối hàn đã nguội, kỹ thuật viên cần kiểm tra:
- Mối hàn có đều hay không.
- Có rỗ hoặc nứt không.
- Ống và phụ kiện có bị biến dạng không.
- Mối nối có đang chịu lực kéo không.
- Khu vực xung quanh có bị ảnh hưởng bởi nhiệt không.
Chỉ nên bọc bảo ôn sau khi mối hàn đã được kiểm tra và nghiệm thu.
THỬ KÍN ĐƯỜNG ỐNG VRF BẰNG NITƠ
Sau khi hoàn thiện các tuyến ống, hệ thống cần được thử kín bằng Nitơ.
Áp suất thử và thời gian duy trì phải tuân theo:
- Tài liệu của nhà sản xuất.
- Hồ sơ thiết kế.
- Biện pháp thi công được phê duyệt.
- Yêu cầu nghiệm thu của dự án.
Không nên sử dụng một mức áp suất chung cho tất cả các hệ thống VRF vì mỗi hãng, model và loại môi chất có thể có yêu cầu khác nhau.
Quá trình thử kín cần có biên bản ghi nhận:
- Tuyến ống được kiểm tra.
- Áp suất thử.
- Thời gian bắt đầu và kết thúc.
- Thiết bị đo sử dụng.
- Kết quả theo dõi.
- Người thực hiện và người giám sát.
Nếu áp suất giảm bất thường, cần xác định nguyên nhân và xử lý trước khi chuyển sang hút chân không.
HÚT CHÂN KHÔNG TRƯỚC KHI VẬN HÀNH
Sau khi thử kín đạt yêu cầu, hệ thống cần được hút chân không để loại bỏ không khí, hơi ẩm và khí không ngưng bên trong đường ống.
Không nên xem hút chân không là một thủ tục hình thức hoặc rút ngắn công đoạn này để chạy theo tiến độ.
Nếu đường ống còn hơi ẩm hoặc không khí, hệ thống có thể vận hành không ổn định, giảm hiệu suất và tăng nguy cơ phát sinh sự cố.
Chỉ sau khi thử kín và hút chân không đạt yêu cầu mới được mở van môi chất hoặc tiến hành nạp bổ sung theo đúng hướng dẫn kỹ thuật.
NHỮNG LỖI THƯỜNG GẶP KHI HÀN ỐNG ĐỒNG VRF
Trong quá trình thi công, một số lỗi phổ biến gồm:
- Không thổi Nitơ khi hàn.
- Chỉ thổi Nitơ trước hoặc sau khi hàn.
- Không loại bỏ ba via.
- Để bụi hoặc mạt đồng rơi vào trong ống.
- Gia nhiệt không đều.
- Sử dụng vật liệu hàn không phù hợp.
- Để đường ống chịu lực tại vị trí mối nối.
- Bọc bảo ôn trước khi kiểm tra.
- Thử kín không đủ thời gian.
- Bỏ qua hoặc rút ngắn quá trình hút chân không.
Những lỗi này có thể chưa xuất hiện ngay khi chạy thử nhưng dễ phát sinh sau một thời gian vận hành.
CHỦ ĐẦU TƯ CẦN KIỂM SOÁT NHỮNG GÌ?
Khi lựa chọn nhà thầu thi công hệ thống VRF/VRV, chủ đầu tư không nên chỉ so sánh giá thiết bị và chi phí lắp đặt.
Cần yêu cầu nhà thầu làm rõ:
- Chủng loại ống đồng và vật tư.
- Quy trình hàn ống đồng.
- Biện pháp thổi Nitơ.
- Quy trình thử kín.
- Phương pháp hút chân không.
- Hồ sơ nghiệm thu.
- Bản vẽ hoàn công.
- Kế hoạch bảo hành và bảo trì.
Việc giám sát cần được thực hiện ngay trong quá trình thi công, đặc biệt tại công đoạn hàn.
Sau khi đường ống đã được bảo ôn và che kín, rất khó xác định mối hàn có được thực hiện đúng quy trình hay không.
HRT – KIỂM SOÁT CHẤT LƯỢNG TỪ NHỮNG CHI TIẾT NHỎ
HRT tiếp cận hệ thống VRF/VRV theo một quy trình đồng bộ từ khảo sát, thiết kế, lựa chọn thiết bị đến thi công, thử kín, hút chân không và vận hành thử.
Các hạng mục được kiểm soát gồm:
- Vị trí dàn nóng và dàn lạnh.
- Tuyến và kích thước đường ống.
- Bộ chia nhánh.
- Chất lượng mối hàn.
- Thổi Nitơ khi hàn.
- Giá đỡ và bảo ôn.
- Thử kín đường ống.
- Hút chân không.
- Điện và điều khiển.
- Vận hành và nghiệm thu.
Đối với HRT, một hệ thống HVAC bền vững phải được thực hiện theo tinh thần:
Đúng từ đầu – Rõ đến cùng – Xanh bền vững.
KẾT LUẬN
Hàn ống đồng VRF là công đoạn có ảnh hưởng trực tiếp đến độ kín, độ sạch và tuổi thọ của toàn hệ thống.
Để hệ thống vận hành ổn định, cần kiểm soát đầy đủ các bước:
- Chọn đúng vật tư.
- Cắt và làm sạch đầu ống.
- Cố định tuyến ống.
- Thổi Nitơ trong quá trình hàn.
- Gia nhiệt đúng kỹ thuật.
- Kiểm tra mối hàn.
- Thử kín bằng Nitơ.
- Hút chân không.
- Vận hành và nghiệm thu.
Không nên bỏ bớt quy trình chỉ để rút ngắn thời gian thi công.
Làm đúng ngay từ đầu giúp chủ đầu tư hạn chế rò rỉ môi chất, giảm chi phí sửa chữa và duy trì hiệu quả vận hành lâu dài cho hệ thống VRF/VRV.
CÔNG TY ĐIỀU HÒA THÔNG GIÓ HRT
Hotline: 0916 181 080
Email: CEO@hrt.vn
Website: https://hrt.com.vn/
